Vết sẹo của đảo Jeju: Cuộc khởi nghĩa và thảm sát Jeju 4.3 (ngày 3 tháng 4)

 Ngày 17/01/2019, tòa án Hàn Quốc đã thừa nhận tính bất hợp pháp của các phiên tòa trước đây liên quan đến “Cuộc Khởi Nghĩa và Thảm Sát Jeju ngày 3 tháng 4”. Tòa án đã bác bỏ cáo buộc đối với 18 người từng bị kết án oan sai, những người bị hiểu lầm là thành viên của đám đông trong sự kiện này và phải chịu án tù. Phải mất 70 năm, đến phiên tòa chính thức năm 2019, họ mới được minh oan, xóa bỏ định kiến bị gán là “cộng sản”. Tuy nhiên, hàng ngàn nạn nhân khác của sự kiện này, những người chưa được khôi phục danh dự, đã qua đời. Sau phán quyết này, một dự luật sửa đổi “Đạo luật Đặc biệt về Jeju 4.3” đang được xem xét, nhưng đã bị trì hoãn tại Quốc hội hơn một năm kể từ khi được đệ trình vào tháng 12/2017. Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu về sự kiện Jeju 4.3 và lắng nghe ý kiến từ ông Oh Young-hun, nghị sĩ Quốc hội, người đã đề xuất sửa đổi đạo luật, để hiểu lý do tại sao dự luật này cần thiết và chưa được thông qua.

“Cuộc Khởi Nghĩa và Thảm Sát Jeju 4.3” là gì?
 

 “Cuộc Khởi Nghĩa và Thảm Sát Jeju 4.3” là sự kiện lịch sử dẫn đến sự hy sinh của dân thường do xung đột ý thức hệ trên bán đảo Triều Tiên. Sự kiện kéo dài từ ngày 01/03/1947, qua ngày 03/04/1948, đến ngày 21/09/1954.

1) Bán đảo Triều Tiên năm 1945
 

 Ngày 15/08/1945, Hàn Quốc giành lại độc lập sau thời kỳ chiếm đóng của Nhật Bản. Tuy nhiên, bán đảo Triều Tiên bị chia cắt bởi hai cường quốc: Liên Xô kiểm soát miền Bắc, còn Hoa Kỳ kiểm soát miền Nam. Miền Nam chịu sự quản lý của Chính phủ Quân sự Hoa Kỳ (USAMGIK) trong ba năm.

2) Tiếng súng vang lên
 

 Ngày 01/03/1947, lễ kỷ niệm Phong trào Độc lập 1/3 được tổ chức tại Jeju. Khi đoàn người tiến về phía Gwandeokjeong, trụ sở chính quyền Jeju lúc bấy giờ, một cậu bé bị ngựa của cảnh sát cưỡi đạp trúng. Đám đông phẫn nộ khi viên cảnh sát bỏ qua đứa trẻ bị thương. Một số người đuổi theo và ném đá vào viên cảnh sát. Cảnh sát từ tháp canh bắn vào đám đông, khiến 6 dân thường thiệt mạng và 6 người khác bị thương. Cảnh sát biện minh rằng họ tự vệ và bắt đầu bắt giữ những người tổ chức lễ kỷ niệm. Điều này càng làm người dân Jeju tức giận.

3) Cuộc khởi nghĩa vũ trang bắt đầu lúc 2 giờ sáng
 

 Để phản đối mạnh mẽ, người dân Jeju tổ chức đình công tổng từ ngày 10/03 đến 22/03/1947, yêu cầu cảnh sát xin lỗi về vụ nổ súng. Tuy nhiên, USAMGIK hành động trái với mong muốn của dân chúng, đẩy những người tham gia đình công về phía lực lượng cộng sản ở miền Nam lúc bấy giờ – Đảng Lao động Nam Triều Tiên (Namro). Jeju bị gắn mác “Đảo Đỏ”. USAMGIK ủng hộ phe cánh hữu và tập trung đàn áp những người cánh tả, bắt giữ và trấn áp người dân Jeju bừa bãi.

 Đến 2 giờ sáng ngày 03/04/1948, cuộc khởi nghĩa vũ trang do Đảng Namro dẫn đầu bắt đầu. 350 người có vũ khí tấn công 12 đồn cảnh sát và nhà của các nhóm cánh hữu. Dù do Namro lãnh đạo, USAMGIK và cảnh sát coi toàn bộ đảo là kẻ thù, gia tăng đàn áp.

4) Cách bờ biển 5 km
 

 Cuộc bầu cử ngày 10/05/1948, chỉ diễn ra ở miền Nam để thành lập Đại Hàn Dân Quốc, đến gần. Đảng Namro và nhiều cư dân Jeju tẩy chay bầu cử, lo ngại sự chia cắt vĩnh viễn của bán đảo. Dù vậy, Đại Hàn Dân Quốc được thành lập ngày 15/08/1948, với Rhee Syng-man làm tổng thống đầu tiên. USAMGIK và Tổng thống Rhee coi việc tẩy chay ở Jeju là âm mưu của “thế lực bất hảo” cản trở chính phủ hợp pháp. Chính quyền tuyên bố khu vực cách bờ biển 5 km là “vùng thù địch”, bất kỳ ai vào khu vực này “sẽ bị giết không điều kiện”, vì tin rằng lực lượng đối lập ẩn náu trên núi.

5) Chính sách tiêu thổ bắt đầu
 

 Ngày 17/11/1948, chính phủ ban bố thiết quân luật tại Jeju và điều lực lượng trừng phạt đến đảo. Cuộc đàn áp diễn ra quyết liệt. Không chỉ dân làng ở vùng giữa núi Halla, mà cả những người xuống các làng ven biển cũng bị giết hại không phân biệt. Cuộc tàn sát không khoan nhượng này kéo dài mà không bị kiểm soát.

6) Vết sẹo vĩnh viễn của Jeju
 

 Sự kiện Jeju 4.3 chính thức kết thúc khi khu vực núi Halla, nơi từng bị cấm vào, được mở hoàn toàn vào ngày 21/09/1954. Trước khi Tổng thống Kim Young-sam (nhiệm kỳ 1993-1998) tuyên bố ủng hộ dân chủ, Hàn Quốc nằm dưới chế độ quân sự, khiến sự thật về sự kiện bị chôn vùi. Chỉ đến thời chính quyền Kim, sự thật mới dần được hé lộ.

“Đạo luật Đặc biệt về Jeju 4.3” là gì?
 

 Đạo luật này nhằm làm rõ thêm sự thật về Jeju 4.3, khôi phục danh dự cho nạn nhân và gia đình họ. Trước thời Kim Young-sam, chế độ quân sự định nghĩa Jeju 4.3 là “cuộc bạo loạn do Bắc Triều Tiên xúi giục”. Tuy nhiên, từ cuối những năm 1980, các sách, chứng cứ và nghiên cứu về sự kiện lần lượt được công bố. Năm 2000, Quốc hội thông qua “Đạo luật Đặc biệt về Jeju 4.3”, xác định sự kiện là “từ ngày 01/03/1947 đến 21/09/1954, cư dân bị giết trong xung đột quân sự và đàn áp tại Jeju”. Đạo luật hỗ trợ điều tra, xác định nạn nhân, lập công viên hòa bình Jeju 4.3 và quỹ hỗ trợ y tế cho người bị thương tật.

“Sửa đổi Đạo luật Đặc biệt về Jeju 4.3” là gì?
 

 Dự luật sửa đổi nhằm làm rõ sự thật, bảo vệ nhân quyền và dân chủ bằng cách khôi phục danh dự cho nạn nhân và gia đình. Các nội dung chính gồm:

 Xác định rõ ràng khái niệm “Jeju 4.3” và quyền của nạn nhân.
 

 Vô hiệu hóa các phiên tòa quân sự bất hợp pháp đối với dân thường bị liệt vào danh sách tội phạm.
 

 Bồi thường cho nạn nhân và người sống sót.
 

 Thiết lập chương trình phục hồi cộng đồng và trung tâm chữa lành tâm lý Jeju 4.3.
 

 Phạt những ai bóp méo hoặc phủ nhận sự thật, làm tổn hại danh dự của nạn nhân.
 

Bài phỏng vấn Nghị sĩ Oh Young-hun
 

Ông Oh Young-hun, đại diện đảo Jeju tại Quốc hội, đã đề xuất sửa đổi đạo luật vào năm 2017 và nỗ lực thông qua dự luật này.

The Argus: Mục đích sửa đổi đạo luật là gì?

Oh: Đạo luật hiện tại giúp làm rõ sự thật, nhưng việc bồi thường và khôi phục danh dự vẫn chậm trễ. Nạn nhân của Jeju 4.3 vẫn chịu tổn thương tâm lý. Sửa đổi nhằm cung cấp cơ sở pháp lý cho bồi thường và vô hiệu hóa các phiên tòa quân sự bất hợp pháp.

The Argus: Vấn đề với định nghĩa hiện tại của Jeju 4.3 là gì?

Oh: Đây là sự hy sinh của dân thường từ ngày 01/03/1947 đến 22/09/1954, qua các xung đột và đàn áp. Nhưng cần làm rõ nguyên nhân và thủ phạm. Các tài liệu cho thấy cảnh sát và nhóm thanh niên Tây Bắc là bên tấn công, nên cần ghi nhận chi tiết hơn.

The Argus: Tại sao cần bồi thường?

Oh: Luật hiện tại thiếu cơ chế hỗ trợ liên tục cho nạn nhân, như chi phí y tế hay thiết bị hỗ trợ. Bồi thường là bước đầu để hàn gắn quá khứ, phục hồi giá trị cuộc sống và hòa giải cộng đồng. Đây là nghĩa vụ quốc gia.

The Argus: Vô hiệu hóa phiên tòa quân sự nghĩa là gì?

Oh: Các phiên tòa 70 năm trước không có kháng cáo, biên bản hay phán quyết hợp pháp, chỉ còn danh sách tù nhân từ năm 1999. Nhiều người bị bắn chết khi Chiến tranh Triều Tiên nổ ra. Dù một số sống sót, họ chưa bao giờ được minh oan. Sửa đổi sẽ bác bỏ các phiên tòa này, mở rộng cơ hội kháng cáo cho nạn nhân bị kết án oan.

The Argus: Tư pháp nên có thái độ thế nào?

Oh: Chính phủ đã công nhận nạn nhân Jeju 4.3 là nạn nhân của bạo lực quốc gia, tư pháp cũng nên tích cực hỗ trợ bồi thường. Ngày 17/05/2019, tòa án Jeju sẽ đưa ra phán quyết đầu tiên về việc bác bỏ các phiên tòa quân sự bất hợp pháp, và tôi hy vọng tư pháp sẽ đồng thuận.

The Argus: Vấn đề giáo dục về Jeju 4.3 là gì?

Oh: Từ 2018-2019, khảo sát 2.096 người từ 100 trường học và 40 tổ chức phi chính phủ cho thấy hơn 23% không biết về Jeju 4.3. Đây là bạo lực nhà nước khiến hơn 10% dân Jeju thiệt mạng, nhưng lịch sử chưa được truyền tải tốt. Cần tăng cường giáo dục và tuyên truyền.

The Argus: Tại sao dự luật chưa được thông qua từ 2017?

Oh: Phe đối lập nhạy cảm với vấn đề lịch sử và có những tranh cãi ý thức hệ. Chính phủ cũng e ngại gánh nặng bồi thường. Tuy nhiên, gần đây phe đối lập đã bày tỏ ý định xem xét kỹ lưỡng, và tôi hy vọng sẽ có thảo luận tích cực như năm 1999.

The Argus: Sinh viên nên nhớ gì về Jeju 4.3?

Oh: Đây là bi kịch lịch sử hiện đại. Nhận thức sai lệch có thể gây tổn thương thêm cho nạn nhân. Tôi mong sinh viên quan tâm hơn đến lịch sử và xã hội, đặc biệt là sinh viên HUFS, để lan tỏa sự thật về Jeju 4.3 ra thế giới bằng nhiều ngôn ngữ.

* Nguồn :

https://www.theargus.org/news/articleView.html?idxno=1535